Fez (stad)

Poll without page-refresh

Article on other languages:

**Fez**
Plaats in Marokko
Fez
Situering
Regio	Fès-Boulemane
Provincie	Fès
Coördinaten	34°3'N 5°0'W
Algemeen
Inwoners (2004^[1])	946.815
Hoogte	579 m ^[2] m

Afrika

Fez of Fès (فاس), ook wel Marokko genoemd, is de op twee na grootste stad van Marokko, na Casablanca en Rabat, met een bevolking van 946.815 personen (2004^[1]). De stad ligt in de gelijknamige prefectuur Fès, in de regio Fès-Boulemane.

Het is een van de "vier koningsteden", samen met Marrakesh, Meknes en Rabat.

Geschiedenis

Beginjaren

De stad werd gesticht door Idris I in 789. In 810 werd de Kairoyine moskee gebouwd. In de stad werd in 859 de Karueein universiteit gesticht en is de oudste bestaande universiteit ter wereld. Hiermee werd het een belangrijk studiecentrum, en ook vandaag heeft Fez veel studenten en opleidingsmogelijkheden.

Na de reconquista vluchten veel moslims uit Spanje naar Fez. In 1548 werd Fez een deel van Marokko. Het werd de hoofdstad van dat rijk, tot Marokko in 1912 werd ingelijfd door Frankrijk.

De medina (de oude stad) van Fez is door UNESCO tot Werelderfgoed verklaard. De Fes-al-Bali is waarschijnlijk de grootste autovrije zone ter wereld. Dit gedeelte, Pud Fez genaamd heeft in de 11e eeuw zijn huidige vorm gegeven doordat dd nidusd heerer Yussuf bni Tachfin de twee ommuurde stadsdelen - aan beide oevers van de rivier- samenvoegt. Rond 1200 heeft de stad zo'n 120.000 inwoners ^[3] Het succes en de snelle groei van de stad wordt mede veroorzaakt door grote groepen immigranten uit Andalusia.

Eerste keer hoofdstad

In 1269 wordt Fez de nieuwe hoofdstad, ten koste van Marrakesh. Hiermee wordt het begin ingeluid van de glorietijd van de stad. Rond 1276 wordt begonnen met de bouw van een compleet nieuw stadsdeel, oorspronkelijk Witte Stad genoemd, maar dat veranderde al snel in Nieuw Fez, de aanduiding die dit deel van Fez nog steeds draagt.

Neergang

In 1549 wordt de stad veroverd door de Saadi die vervolgens Marrakesh weer tot hoofdstad uitroepen. De gloriedagen zijn voorbij totdat Moulay Rashid de stad inneemt en het weer de hoofdstad maakt. Hiermee komt een einde aan een onrustige en arme periode.

Franse tijd

Nadat in 1912 Moulay Hafiz de controle over Marokko overdraagt aan de Franse beginnen deze laatsten vanaf 1916 het moderne Fez op te bouwen, buiten de stadsmuren. Na het einde van het Franse protectoraat in 1956 kent de stad een sterke uitstroom van inwoners vanuit de -grote- Joodse wijk. Veel joodse inwoners kiezen voor een nieuw -potentieel onzeker- bestaan in de nog jonge staat Israël boven een mogelijk ook onzekere toekomst in een onafhankelijk Marokko.^[3]

Huidige tijd

Als één van de vier koningssteden is het een onderdeel in de meeste rondreizen door Marokko. Het goed bewaarde oude centrum dat nu als UNESCO Werelderfgoed nog meer aandacht aan behoud en restauratie zal krijgen trekt bezoekers, maar ook de aantrekkingskracht van diverse oude ambachten zoals de tapijtindustrie (Berberse tapijten, aardewerk (van Tagines tot de mozaïeken en de oude leerindustrie en het grote aantal moskeeen trekt bezoekers.

Verkeer en vervoer

Hoewel het oude centrum geheel autovrij is (door de vele zeer smalle straatjes is het niet eens mogelijk om per auto door dit deel van de stad te rijden) is Fez goed te bereiken. Vanaf de Atlantische kust (Rabat) en Meknes is er de Rabat Fez Expressway of A2, welke vervolgens via Rabat ook Casablanca verbindt. Richting het Westen is er de N6 naar Oujda of Noordwest naar Ajdir en Nador via de N2. Naar het Zuiden lopen twee nationale routes (N-wegen) naar Beni Mellal en verder of Rachida. Voor een aantal van deze routes wordt gewerkt aan een (tol)-snelweg of zijn hier plannen voor. Fez ligt vrij centraal in het spoornet met rechtstreekse verbindingen (of met één overstap) met Casablanca via Meknes en Rabat en Oujda in het Oosten via Taourirt. En ook Tanger is rechtstreeks te bereiken. Bij de stad ligt ook het vliegveld Saiss Airport met nationale vluchten en internationale lijn- en vooral charterdiensten.^[4]